Ks. Tadeusz Knut
Miasta Ziemi Swietej.

I Widziec:

l/ W formie swobodnej dyskusji pragniemy wsród uczestników spotkania odpowiedziec sobie na pytania: co to jest miasto, gdzie mieszkam Jakie sa zalety miasta, co interesujacego zobaczylem bedac na wycieczce w wielkim miescie, np. Warszawa, Kraków, Czluchów lub inne. Co jest interesujacego w moim miescie-mozna zabawic sie w przewodnika - kto najciekawiej opowie o swojej miejscowosci. 2/ Ze Slownika Nowego Testamentu, Xavier Leon - Dufour, Poznan 1986, s. 392, czytamy haslo: Miasto "lac. civitas: skupisko ludzi cieszacych sie takimi samymi prawami i majacych udzial - choc niejednakowy co prawda - w administracji jego dobrami wspólnymi. Miasto nie jest zwyklym skupiskiem domów ( villa: "dom wiejski") zamieszkalych przez ludzi. Grecki rzeczownik polis oznacza jedno i drugie. Pierwsze znaczenie dochodzi do glosu w wyrazeniach "miasta narodów" (Ap 16,19), "miasto niebieskie" (Hbr 13,14) albo w sformulowaniach pochodnych, jak np. "prawo spolecznosci" (Ef 2,12),"obywatelstwo"(Flp3,20)" 3/ Miasto to takze zabytki, które swiadcza o historii i kulturze miejscowosci. Pokazujemy album z zabytkami Ziemi Swietej.

II Osadzic:

Pismo Swiete Czytamy fragment tekstu ze scena Zwiastowania NMP Lk 1,26-38 o zyciu ukrytym Jezusa Lk 2,51-52, o poczatku publicznej dzialalnosci Jezusa Lk 4,16-27, Mt 13,53-58 oraz charakteryzujemy miasto Nazaret z jej Bazylika Zwiastowania.

Nazaret

(hbr. Nazrat = kwitnacy). Polozenie miasta nalezy do najpiekniejszych w calej Galilei i moze dlatego zostalo nazwane Nazaretem, czyli "kwiatem" Galilei. Nazaret znajduje sie pomiedzy Hajfa a Tyberiada na wysokosci 343 m. Bazylika Zwiastowania znajduje sie w centrum Nazaretu. Zbudowana w latach 1960-69 wedlug projektu arch. G. Muzio, jest najpiekniejsza swiatynia katolicka Bliskiego Wschodu. Na frontonie bazyliki znajduje sie postac Chrystusa Zbawiciela odlana z brazu, ponizej scena Zwiastowania oraz czterej Ewangelisci. Bazylike stanowia dwa koscioly na róznych poziomach. Dolny kosciól zawiera Grote Zwiastowania z oltarzem marmurowym, na którym widzimy napis: Hic Verbum Caro Factum Est (Tu Slowo Cialem sie stalo). Dolny kosciól znajduje sie stale w pólmroku, oswietlona jest jedynie grota, stwarza to naturalny nastrój do kontemplacji tajemnicy zwiastowania. Kosciól górny jest przeznaczony do celów parafialnych, dedykowany Maryi Bozej Rodzicielce. Wnetrze bazyliki zdobia wspaniale mozaiki z wielu krajów takze z Polski. Centralna postacia polskiej mozaiki jest Matka Boza Czestochowska ,otoczona postaciami polskich swietych-czcicieli Maryi. W trakcie budowy nad bazylika pracowali artysci i architekci z calego swiata, miedzy innymi nagrode otrzymal inz. Lewkowicz, Polak.

Betlejem

( Lk 2J-14) "Radosc z narodzenia Zbawiciela. Klucz do zrozumienia siebie. Betlejem (hbr. Beth Lahem - Dom chleba) jest 20 tys. miastem polozonym w Judei, 8 km na poludnie od Jerozolimy. Zwane takze "miastem Dawidowym, poniewaz tu Dawid zostal namaszczony przez Samuela na króla (l Sm 16, l-13). Tu narodzil sie Jezus Chrystus ( Lk 2,l-8, Mt 2,l).Poza relacjami synoptyków, Sw. Justyn w II w wspomina, ze miejscem narodzenia miala byc grota , jakich w okolicy Betlejem bylo wiele. Ludzie zamieszkiwali groty, w których latem bylo chlodno, natomiast w czasie pory deszczowej wzglednie cieplo. Groty sluzyly za schronienie pasterzom. Biblia podkresla, ze Jezus zostal polozony w zlobie, tzn. narodzil sie w stajni, poniewaz rodzice Jego byli biedni. Pierwotna gmina chrzescijanska miejsce narodzenia Chrystusa otoczyla wielka pamiecia i czcia. Natomiast polityka cesarza rzymskiego Hadriana dazyla do zatarcia wszelkich sladów rozwijajacego sie chrzescijanstwa. Hadrian zamienial miejsca kultu w poganskie swiatynie. I tak w Betlejem nad grota, w której czczono narodzenie Chrystusa, polecil posadzic swiety lasek (gaj) ku czci poganskiego bóstwa wegetacji - Adonisa. Za czasów Hadriana Palestyna stala sie oficjalnie poganska az do 313 roku. Wtedy to Konstantyn Wielki oglosil wolnosc wyznania i kultu. W 324 r. przybywa do Ziemi Swietej matka Konstantyna, Sw. Helena i poleca biskupowi Makariosowi wybudowac w Betlejem bazylike Narodzenia Jezusa Chrystusa. Z ustaleniem miejsca nie bylo problemu, dzieki swietemu laskowi. Nad grota na miejscu zbudowanej swiatyni Adonisa wzniesiono piecionawowa bazylike, która ulegla czesciowej dewastacji podczas powstania Samarytan (526-529). Cesarz Justynian I (527-565) odrestaurowal ja w 540 r. ,wprowadzajac wiele zmian, np. obecny ksztalt prezbiterium w ksztalcie krzyza lacinskiego. Grota Narodzenia, która znajduje sie pod prezbiterium bazyliki ma 12 m dlugosci, 3,5 m szerokosci, ok. 3 m wysokosci. Wchodzac do groty po prawej stronie widzimy 14 ramienna srebrna gwiazde, na której widnieje napis: HIC DE VIRGINE MARIA JESUS CHRISTUS NATUS EST (TU Z MARYI DZIEWICY NARODZIL SIE JEZUS CHRYSTUS). Promienie gwiazdy (14) przypominaja genealogie Chrystusa (Mt l, l-17). Oltarzem narodzenia opiekuja sie Grecy prawoslawni i Ormianie. Na lewo od wejscia do groty znajduje sie druga nisza zwana Kaplica Zlóbka. Nalezy do Franciszkanów. Czci sie w niej pamiec poklonu Trzech Króli. Tu w Grocie Narodzenia Chrystusa spiewana przez pielgrzymów koleda" Dzisiaj w Betlejem" uobecnia w pelni, radosny fakt przyjscia na swiat Przyjaciela ludzi Jezusa Chrystusa.

Jerozolima

(Ps 122) meka, smierc i zmartwychwstanie Chrystusa (J 3,14-18, Mt 28,5-8, Mk 16,1-8, Lk 24,1-11; J 20,1-10). Jerozolima ( hbr. Yeruszalaim od szalom - pokój), miasto pokoju. Dawid wybral ja na stolice panstwa, a sprowadzajac Arke Przymierza, uczynil religijnym centrum Narodu Wybranego. W swiecie arabskim Jerozolima znana jest pod nazwa al. - Quds "swieta". Wedlug muzulmanów jest trzecim miastem islamu po Mekce i Medynie, a to z racji legendy o pielgrzymce jaka Mahomet mial odbyc do meczetu "Oddalony" ( arb.el - Aqsa). Dla chrzescijan Jerozolima jest miejscem Meki, Smierci, Zmartwychwstania ,Wniebowstapienia Chrystusa oraz Zeslania Ducha Swietego na apostolów i ustanowienia Eucharystii. Stare miasto podzielone jest na 4 dzielnice: muzulmanska, ormianska, zydowska- na przeciw Muru Placzu, chrzescijanska- w jej centrum jest Bazylika Bozego Grobu. Po wejsciu do bazyliki na prawo schody prowadza na Kalwarie (4,5 m ponad posadzka). Po lewej stronie znajduje sie Kaplica Ukrzyzowania i Smierci Chrystusa nalezaca do Greków. Pod oltarzem mozna w otworze dotknac skaly Golgoty - miejsca gdzie byl wbity krzyz. Po prawej stronie Kaplica Przybicia do krzyza (st. XIII), nalezy do franciszkanów. Obok w gablocie figurka Matki Bolesnej oraz wota, miedzy innymi ryngraf gen. Wl. Sikorskiego i zolnierzy polskich. W centrum bazyliki znajduje sie Kaplica Grobu, podzielona na przedsionek zwany Kaplica Aniola oraz wlasciwy Grób. W przedsionku na cokole pod plyta mozna zobaczyc fragment kamienia, którym byl zamkniety Grób, i który niewiasty znalazly odwalony w poranek Wielkanocy. (Mt 28,5-8; Mk 16,l-8).To stad rozblyslo swiatlo Zmartwychwstania. Gdyby Chrystus nie zmartwychwstal prózna bylaby nasza wiara. (Por. l Kor 15,14). Dzieki Zmartwychwstaniu zycie nasze ma sens. Ze wszystkich budowli starozytnego Jeruzalem swiatynia Salomona byla perla oraz centrum religijnym Izraela. Zburzona przez Nabuchodonozora w 587 przed Chr. W 70 lat pózniej na mocy dekretu Cyrusa w 538 wrócili Zydzi z niewoli babilonskiej do Jerozolimy i podjeli odbudowe swiatyni pod kierunkiem Zorobabela (Ezd 3). Nie byla tak piekna jak Salomona, nie bylo takze Arki Przymierza. Miejsce Najswietsze bylo odtad puste. Ta druga swiatynia zostala zbezczeszczona w 167 r. przed Chr. przez króla syryjskiego Antiocha Epifanesa IV, który wystawil w niej posag Zeusa. Odpowiedzia ze strony Zydów bylo powstanie machabejskie (165) i oczyszczenie swiatyni. W 63 r. przed Chr. kraj dostaje sie pod okupacje rzymska (Pompejusz). W 37 r. Herod zdobywa Jerozolime. Miedzy 20 a 19 r. przed Chr. rozpoczal przebudowe swiatyni przez l0 lat. Prace ukonczono okolo 63 r. po Chr., czyli na 7 lat przed ponownym zburzeniem. W sierpniu 70 r. Jerozolima zostala zdobyta przez wojska Tytusa, a 6 sierpnia spalono swiatynie. Data ta przeszla do historii Izraela jako symbol wszystkich nieszczesc, cierpien. Wszelkie lzy przyjmuje Mur Placzu, który jest pozostaloscia czesci muru zachodniego swiatyni. Stanowi dla Zydów szczególna swietosc, zastepuje poniekad sama swiatynie. Tradycja rabinacka mówi, ze swieta "Shekinah" - obecnosc ,nie oddali sie nigdy od Muru Zachodniego. W kazdy szabat i nie tylko przychodza Zydzi pod mur i modla sie calym cialem kiwajac sie, bo trzeba czcic Boga calym sercem, umyslem, ze wszystkich sil. (Por. Pwt 6,4-7), odmawiajac i spiewajac Tore oplakuja rok 70, zburzenie swiatyni oraz czekaja na przyjscie Mesjasza. Rok 638 - Palestyna pod wladza muzulmanów. Kalif Omar okupuje Jerozolime i szuka sladów Mahometa, o którym mówilo sie, ze w ciagu jednej nocy przybyl do Jerozolimy na koniu.( W rzeczywistosci nigdy nie byl w Jerozolimie). Na miejscu swiatyni Jerozolimskiej zostala wybudowana swiatynia muzulmanska zwana Kopula Skaly, pózniejsza nazwa Meczet Omara (budowano od 687 - 691 ).Wewnatrz meczetu znajduje sie skala 17,5x13,5 m, która wedlug tradycji zydowskiej i chrzescijanskiej utozsamiana jest ze szczytem góry Moria, na której Abraham zamierzal zlozyc Bogu w ofierze swego syna Izaaka (Rdz 22). Pózniej po wybudowaniu swiatyni Salomona, na niej mial sie wznosic oltarz calopalenia ( 2 Km 3,2). Wedlug podania muzulmanskiego na skale sa wycisniete slady stóp Mahometa i Eliasza oraz reki Gabriela. Przy wewnetrznym filarze pól wsch. schody prowadza do groty ,w której nocowal Abraham z Izaakiem. Dla Mahometa grota jest wspomnieniem ostatniego noclegu Proroka przed wstapieniem do nieba. Przez otwór, który mozna zobaczyc wewnatrz Mahomet mial wzniesc sie w góre. Zwiedzac meczet mozna tylko bez obuwia. Mur placzu tylko z nakryciem glowy. Poludniowa czesc placu swiatynnego zajmuje meczet el-Aqsa (705-715). Opierajac sie na tekscie XVII sury Koranu tradycja muzulmanska zlokalizowala w Jerozolimie cel pielgrzymki Mahometa. Stad nazwa meczetu el-Aqsa (oddalony). Tu Mahomet modlil sie jest to najdalsze miejsce od Mekki. W bezposrednim sasiedztwie Bazyliki Zasniecia NMP znajduje sie Wieczernik. Niepozorna uliczka wchodzimy na podwórko szkoly Talmudu, skad schody prowadza do sali na górze, czyli Wieczernika. Rozmiary jej 9,5 x 15 m, w stylu póznego gotyku, której strop wspiera sie na dwóch kolumnach. Wewnatrz wzbudza przygnebienie widokiem opuszczenia i zaniedbania. Wieczernik, tu Jezus spozyl z uczniami Ostatnia Wieczerze. (Mt 26,17.., J 6,51-58),tu Zmartwychwstaly ukazal sie uczniom (Mk 16,14-18) i zeslal Ducha Swietego (Dz 2, l-l 3). Tu gromadzono sie w pierwszy dzien tygodnia w niedziele, aby sprawowac Eucharystie. W 1335 r. Franciszkanie odrestaurowali zdewastowany przez wojska Saladyna Wieczernik. W tym stanie zachowal sie do dzis. Obecnosc grobu Dawida pod sala Wieczernika przyczynila sie do odebrania go franciszkanom w 1551 r. Muzulmanie czcza Dawida jako jednego z Proroków. Do 1948 r. muzulmanie mieli wylaczna kontrole nad Wieczernikiem, do którego wpuszczali chrzescijan za wysoka oplata. Od 1948 r. Wieczemik pozostaje pod kontrola wladz izraelskich, które nie przejawiaja troski o jego stan, chrzescijanom nie pozwalaja na renowacje. Stad obraz opuszczenia. Szkoda, ze miejsce, gdzie zostala ustanowiona Eucharystia i Kaplanstwo pozostaje nadal niedostepne dla kultu. Cieszy fakt, ze wladze pozwolily Ojcu Swietemu Janowi Pawlowi II, gdy byl w Ziemi Swietej w roku 2000 na odprawienie Eucharystii w Wieczerniku.

Z nauczania Ojca Swietego Jana Pawla II

" W Jezusie z Nazaretu Bóg przyjal cechy wlasciwe ludzkiej naturze, w tym takze nieunikniona przynaleznosc czlowieka do okreslonego narodu i okreslonego kraju. Hic de Virgine Maria Jesus Christus natus est - szczególna wymowe maja te slowa umieszczone w Betlejem, w miejscu, gdzie wedle tradycji narodzil sie Jezus: "Tutaj z Maryi Dziewicy narodzil sie Jezus Chrystus". Fizyczna konkretnosc ziemi i jej wspólrzednych geograficznych tworzy jedna calosc z realnoscia ludzkiego ciala przyjetego przez Slowo" (List o pielgrzymowaniu do miejsc zwiazanych z historia zbawienia, 3) "Bardzo goraco pragne udac sie najpierw do Nazaretu, miasta, które jest zwiazane z samym momentem Wcielenia i w którym pózniej Jezus wzrastal "w madrosci, w latach i w lasce u Boga i u ludzi" (Lk 2,52). Tutaj Maryja uslyszala slowa anielskiego pozdrowienia: "Badz pozdrowiona, pelna laski, Pan z Toba" (Lk l,28). Tu odpowiedziala swoje fiat na powolanie, aby zostac matka Zbawiciela i by pod oslona Ducha Swietego przyjac w swym lonie Syna Bozego. A czyz mozna nie nawiedzic Betlejem, gdzie Chrystus przyszedl na swiat a pasterze i medrcy stali sie glosem uwielbienia calej ludzkosci?. W Betlejem po raz pierwszy uslyszano owo oredzie pokoju, ogloszone przez aniolów, którego echo mialo rozbrzmiewac przez wszystkie pokolenia az do naszych czasów. Szczególnie donioslym etapem bedzie nawiedzenie Jerozolimy, miejsca ukrzyzowania i zmartwychwstania Pana Jezusa. "."Tu pragne raz jeszcze oglosic te wielka, niezawodna i pocieszajaca prawde, iz"tak (..) Bóg umilowal swiat, ze Syna swego Jednorodzonego dal, aby kazdy ,kto w Niego wierzy ,nie zginal, ale mial zycie wieczne" (J 3,16). (List o pielgrzymowaniu do miejsc zwiazanych z historia zbawienia, 7) "Posród jerozolimskich miejsc szczególnie mocno zwiazanych z ziemskim zyciem Chrystusa, koniecznie trzeba bedzie nawiedzic Wieczemik, gdzie Jezus ustanowil Eucharystie, zródlo i szczyt zycia Kosciola. To tutaj, zgodnie z tradycja , Apostolowie zgromadzili sie na modlitwie wraz z Maryja, Matka Chrystusa, gdy w dniu Piecdziesiatnicy nastapilo zeslanie Ducha Swietego. Rozpoczal sie wówczas ostatni etap historii zbawienia-czas Kosciola, Ciala i Oblubienicy Chrystusa, ludu pielgrzymujacego przez dzieje, powolanego, aby byc znakiem i narzedziem wewnetrznego zjednoczenia z Bogiem i jednosci calego rodzaju ludzkiego (por. Lumen gentium, l). (List o pielgrzymowaniu do miejsc zwiazanych z historia zbawienia , 8) "Wcielenie Slowa i odkupienie czlowieka zwiazane sa scisle ze zwiastowaniem, w którym Bóg objawil Maryi swój zamysl i znalazl w Niej- mlodej jak wy - Serce gotowe poddac sie calkowicie dzialaniu Jego milosci. Od stuleci poboznosc chrzescijanska wspomina kazdego dnia w modlitwie "Aniol Panski" ten moment wkroczenia Boga w dzieje czlowieka. Niech ta modlitwa stanie sie wasza modlitwa i codziennym przedmiotem rozwazan"(" Slowo stalo sie Cialem i zamieszkalo wsród nas". Oredzie Ojca Swietego na XV Swiatowy Dzien Mlodziezy 2000 r., 5)

III Dzialac:

1/ W zwiazku z miejscami swietymi podjac systematyczna praktyke odmawiania nastepujacych modlitw: a/ Nazaret- odmawiac Aniol Panski oraz ogladac w miare mozliwosci transmisje z Watykanu, laczac sie we wspólnej modlitwie z Ojcem Swietym. b/ Betlejem - praktykowac w czasie Bozego Narodzenia spotkania przy zlóbku-aktywnie wlaczyc sie spiewaniem koled ,opowiedziec cos interesujacego, recytowac wiersz itp. - korzystac systematycznie z sakramentu pokuty, aby Chrystus w Komunii Swietej mógl zawsze byc obecny w naszym wewnetrznym zlóbku, naszym sercu, wewnetrznym Betlejem . - praktykowac codzienny rachunek sumienia, aby wiedziec ,co zmienic, nad czym trzeba pracowac, aby spowiedz wydawala jak najlepsze owoce w naszych czynach. c/ Jerozolima - zachecic do odmawiania rózanca, chocby dziesiatek, szczególnie w Roku Jubileuszowym rozwazajac w umysle i sercu meke, smierc i zmartwychwstanie Chrystusa. - czesciej czytac Pismo Swiete, rozmyslac nad tekstem, podjac konkretne dzialanie - uobecniac medytacje w zyciu. 2/ Spotkac sie z ludzmi starszymi, którzy opowiedza o historii miejscowoscia której mieszkamy. Pielegnowac w sobie ducha patriotyzmu. Opracowac pisemnie na podstawie dostepnych materialów historie swojej miejscowosci.

W opracowaniu oprócz wspomnianych tekstów korzystalem z nastepujacych pozycji ksiazkowych: 1/ Piotr Skucha, Ziemia Ojczysta Jezusa, Warszawa 1985 2/ Ks. Zdzislaw J. Peszkowski, Zaduma nad Ziemia Chrystusa i Jego Matki, Warszawa 1987 3/ Ks. Edward Zawiszewski, Instytucje biblijne, Pelplin 1995 4/ Ks. Stanislaw Jankowski, Przewodnik po Ziemi Swietej, Rzym 1983

Kliknij Dalej Aby Przejsc Do Strony 4